Υπάρχει το κβάντο της συνείδησης;

Ένα από τα μεγάλα μυστήρια στη βιολογία: τη φύση της συνείδησης, αποπειράται να εξηγήσει η κβαντομηχανική. Οι ελπίδες προέρχονται από ένα κβαντικό μοντέλο της συνείδησης που αναπτύχθηκε από τον Ευστράτιο Μανουσάκη του πολιτειακού πανεπιστημίου της Φλόριδας.

11.jpgΤο μοντέλο εμπνέεται από τις «αναστροφές της εικόνας» που κάνει ο εγκέφαλος όταν βρίσκεται αντιμέτωπος με μια διφορούμενη εικόνα, η οποία μπορεί να μοιάζει είτε με ένα βάζο είτε με δύο πρόσωπα. Οι ψυχολόγοι συναρπάζονται εδώ και καιρό από το γεγονός ότι ο εγκέφαλος δεν μπορεί συνειδητά να αντιληφθεί και τις δύο όψεις ταυτόχρονα.

Σύμφωνα με την κβαντομηχανική, ένα σωματίδιο όπως ένα ηλεκτρόνιο δεν έχει σαφώς καθορισμένες ιδιότητες όσο δεν το παρατηρούμε, αλλά βρίσκεται σε μια πολλαπλότητα αμοιβαία αντιφατικών καταστάσεων, που η κάθε μία αντιπροσωπεύονται από μια κυματοσυνάρτηση. Το ηλεκτρόνιο υπάρχει μόνο όταν ένας παρατηρητής μετρά μια ιδιότητά του και τότε λέμε πως η κυματοσυνάρτηση «καταρρέει» σε μία από αυτές τις πολλαπλές επιλογές. Αυτό είναι το φαινόμενο στο οποίο ο Μανουσάκης βάσισε το μοντέλο του.

Σε μια αναλογία με την κβαντομηχανική, ο Μανουσάκης καθορίζει δύο ξεχωριστές καταστάσεις του εγκεφάλου: την «δυνατή συνείδηση» και την «πραγματική συνείδηση». Ο Μανουσάκης αναπαριστάνει την δυνατή συνείδηση – μια κατάσταση στην οποία ο εγκέφαλος λαμβάνει και τις δύο εικόνες ταυτόχρονα – σαν μια κβαντική κυματοσυνάρτηση.

Σύμφωνα με το μοντέλο του, η πραγματική συνείδηση εμφανίζεται όταν καταρρέει αυτή η κυματοσυνάρτηση και ο εγκέφαλος αντιλαμβάνεται μια από τις δύο εικόνες. Η διαδικασία αρχίζει έπειτα εκ νέου, με μια άλλη κυματοσυνάρτηση της δυνατής συνείδησης που εν συνεχεία καταρρέει με τη σειρά της, επιτρέποντας στον συμμετέχοντα παρατηρητή να αντιληφθεί την δεύτερη ανταγωνιστική εικόνα.

Πηγή: New Scientis, physics4u.

Advertisements

16 responses to “Υπάρχει το κβάντο της συνείδησης;

  1. Χωρις να διαβασω πολλα σχολια και αποψεις..κατα τυχη διαβασα το παραπανω αρθρο..και θελω να σας πω τη γνωμη μου.Ο εγκεφαλος ως γνωστο λειτουργει με τροπο τετοιο ωστε να μπορουμε να αποδοσουμε τις λειτουργιες του σε ηλεκτρικες διεγερσεις.ετσι μια ηλεκτρικη διεγερση δηλωνει και ενα πακετο μεταφορας ποσοτητας της πληροφοριας «κβαντο» ετσι το πως αναλυεται το «κβαντο» στο αναγνωρηστικο συστημα του εγεφαλου ειναι οτι ο πληροφορια ακολουθαει υ μια την αλλη και στο τελος εχουμε μια εικονα.ετσι η αλληλουχια των πληροφοριων στη συνεχεια αναλυει την εικονα.
    Συνεπως η αποψη μου ειναι οτι το ενα «κβαντο» αποτελειτε και απο τις δυο εικονες ταυτοχρονα και εξαρτατε απο την παρατηρηση που θα κανουμε και ειτε βλεπουμε τη μια εικονα ειτε την αλλη αλλα στην πραγματικοτητα και οι δυο συνηπαρχουν σε μια.Συγνωμη για τα ορθογραφικα μου λαθη!

    Μου αρέσει!

  2. Πολύ θα ήθελα να φτιάξω και εγώ μι α δεύτερη κούπα καφέ….αλλά το μόνο που προλαβαίνω είναι , να πω, ένα ευχαριστώ για τις απαντήσεις σου «εφ’ όλης της ύλης».
    Επανέρχομαι…

    «Ισως ακριβώς εδώ να βρίσκεται ο έρωτας και η αγωνία (μαζί δεν πάνε;) του ανθρώπινου νου να σκεφτεί και να ανακαλύψει.»
    Υπέροχη φράση!

    Μου αρέσει!

  3. Αγαπητή Mrs Smith 🙂

    Έφτιαξα δευτερη κούπα καφέ για να απαντήσω στις ερωτήσεις σου. (Μη νομίσεις πως δεν το απαλαμβάνω)
    Σε περίπτωση που συνέβαινε αυτό που λες θα μπορούσαμε (για να υπερασπίσουμε την θεωρία μας) να ισχυριστούμε πως πρόκειται για μια οπτική «πλάνη» όπως το μεταίσθημα στο οποίο η πολύ γρήγορη εναλλαγή εικόνων μας εμποδίζει να αντιληφθούμε κάθε μια ξεχωριστά και έτσι γεννιέται ή αίσθηση της κινούμενης εικόνας. Ίσως λοιπόν η ταυτόχρονη αντίληψη να είναι μια πολύ γρήγορη εναλλαγή δύο διαφορετικών αντιλήψεων. (Μια υπόθεση κάνω)

    Για βιβλία τώρα.
    Νομίζω θα βρείς ενδιαφέρουσα την ενότητα για τα κβάντα και την κβαντική θεωρία γενικά στην «Αυτοβιογραφία του φωτός» του Γιώργου Γραμματικάκη.
    Ένα άλλο ενδιαφέρον βιβλίο είναι οι «Παράλληλοι κόσμοι» του Michio Kaku εκδόσεις Τραυλός.(Αυτό αφορά τα παράλληλα σύμπαντα όπως μαρτυρά και ο τίτλος. Ίσως σου φανεί δυσνόητο σε κάποια σημεία αλλά προσπέρασέ τα. Καλό θα ήταν να το ξεφυλλίσιες πρώτα)

    Η φυσική έχει εγείρει και συνεχίζει να το κάνει πολλές φιλοσοφικές συζητήσεις και αναζητήσεις. Άλλωστε η στάση πολλών φυσικών απέναντι στις νέες θεωρίες και στα αδιέξοδα καθοδηγείται αρκετές φορές από το φιλοσοφικό υπόβαθρο του προσωπικού τους πολιτισμού. Νομίζω πως η σχέση της φυσικής και της φιλοσοφίας θα διατηρεί πάντα αυτό τον διαλεκτικό χαρακτήρα γεννά ταυτίσεις και αντιθέσεις. Ισως ακριβώς εδώ να βρίσκεται ο έρωτας και η αγωνία (μαζί δεν πάνε;) του ανθρώπινου νου να σκεφτεί και να ανακαλύψει.

    Μου αρέσει!

  4. «από το γεγονός ότι ο εγκέφαλος δεν μπορεί συνειδητά να αντιληφθεί και τις δύο όψεις ταυτόχρονα»

    Kαι εάν, υποθετικά πάντα, μπορεί? έστω σε κάποιες περιπτώσεις? Αυτό πως ερμηνεύεται?

    Padrazo σύστησέ μου κάποιο βιβλίο σχετικό με τα κβάντα, έχοντας υπόψη σου ότι και εγώ μια άσχετη επί του θέματος είμαι.

    Και εκείνο το ποστ για «τα παράλληλα σύμπαντα» με ενδιαφέρει και εμένα.

    Υποθέτω, διαβάζοντας το ποστ σου και τα σχόλια, ότι η πρόοδος στη Φυσική θα εμβολιάσει και τον τομέα της Φιλοσοφίας ή κάνω λάθος?

    Μου αρέσει!

  5. @betty

    «Θα μπορούσαμε δηλαδή να πούμε ότι η κβαντομηχανική υποστηρίζει την ύπαρξη πολλαπλής πραγματικότητας;»

    Προς το παρόν, ας πούμε πως είναι ένα «παράδοξο» που δεν αποκλείουν οι λύσεις περίπλοκων μαθηματικών εξισώσεων χωρίς να ξεχνάμε πως οι «μαύρες τρύπες» στο σύμπαν μας προβλέφθηκαν στον πρώτο παγκόσμιο πόλεμο όταν ένας νεαρός στρατιώτης, μέσα στα χαρακώματα, στις λάσπες και στον θόρυβο του θανάτου ξαναέλυσε τις εξισώσεις της θεωρίας της βαρύτητας του Αινστάιν. Και είχε δίκιο. Υπάρχουν.

    Μου αρέσει!

  6. @taradela, μα πρέπει οπωσδήποτε να υπάρξει και επόμενο επεισόδιο, είναι όλα τόσο συναρπαστικά!
    @padrazo , εντάξει, ήμουνα σίγουρη ότι έχεις εξασκημένη μνήμη!
    Η απάντησή σου ήταν πολύ κατανοητή. Θα μπορούσαμε δηλαδή να πούμε ότι η κβαντομηχανική υποστηρίζει την ύπαρξη πολλαπλής πραγματικότητας;
    @paperflowers, να επέμβουμε σ’αυτήν; κι αυτό συναρπαστικό, αλλά δυστυχώς ενεργούμε σα μικρά παιδιά στον τομέα αυτό, τα οποία τα έχουν αφήσει ανεξέλεγκτα…

    Μου αρέσει!

  7. @alkyoni

    Αν το κείμενο και τα σχόλια σε έκαναν να σκέφτεσαι τους νόμους των πιθανοτήτων επιβεβαιώνει ίσως την κυριαρχία των πιθανοκρατικών νόμων της κβαντομηχανικής 🙂
    Καλημέρα.

    Μου αρέσει!

  8. άσχετη κι εγώ μ όλα αυτά,αλλά το ξέρεις πως κάτι τέτοιες θεωρίες μ αρέσουν..
    πέρα απ αυτό όμως και κρατώντας το ‘άσχετη» δεν μπορώ να καταλάβω γιατί όλα κείμενο και σχόλια με έκαναν να σκέφτομαι τους νόμους των πιθανοτήτων
    καλημέρα

    Μου αρέσει!

  9. @biologos

    «Η αρχή της αβεβαιότητας διαμορφώνει την συνείδηση;» Πολύ ενδιαφέρουσα ερώτηση. Να το σκεφτούμε.

    @paperflowers

    Όπως το λες : «τα κβαντάκια διατρέχουν τους νευρώνες»
    Για την δυνατότητα επέμβασης δεν γνωρίζω αλλά δεν θα παραξενευόμουν αν υπήρχε καταφατική απάντηση.

    @anisixos

    Μπορούμε να κάνουμε κάτι;

    @taradela

    Εμβάθυνες αρκετά βλέπω 🙂

    Μου αρέσει!

  10. Το θέμα είναι ποια από τις δυο εικόνες που λαμβάνει ταυτόχρονα ο εγκέφαλος σαν μια κβαντική κυματοσυνάρτηση, θα επιλέξει η πραγματική συνείδηση να αποτυπώσει. Ποια είναι η διεργασία που καθορίζει την επιλογή της εικόνας από τον εγκέφαλο; Και όταν επιλέξουμε, η πραγματικότητα που βιώνουμε είναι εν δυνάμη και ένα φανταστικό γεγονός.
    Η άλλη εικόνα που καταγράφεται (αυτή που δεν επιλέγουμε τελικά); ή μήπως διαγράφεται;

    Κια έτσι καταλήγουμε στο » τόσα χρόνια μαζί δεν είχες καταλάβει τι άνθρωπος ήταν;» Όχι είναι η απάντηση. Αν αυτό που επιλέγουμε μας κρύβει πάντα την αληθινή εικόνα, τότε θα μας κάνουν συχνά την ερώτηση αυτή.

    Αυτά, και άλλα πολλά στο επόμενο επεισόδιο 🙂

    Μου αρέσει!

  11. Άσχετη είμαι κ εγώ με τη φυσική αλλά έτσι όπως το διάβασα, ταιριάζει με τη θεωρία της αντίληψης κ της κατανόησης ως διαδικασία.

    Να φανταστώ ότι τα κβαντάκια διατρέχουν τους νευρώνες, τις συνάψεις κτλ ή τους αποτελούν?

    Και όπως κι αν είναι, αν κατανοηθεί αυτή η διαδικασία, μετά θα μπορούμε να επέμβουμε σ’αυτήν?

    Μου αρέσει!

  12. κολλάει και η αρχή της αβεβαιότητας του heisenberg στο μοντέλο?(στη φυσική ήμουν σκράπας…ας είναι καλά τα τροχιακά για την πρόβλεψη χημικών δεσμών).
    Αυτή η αβεβαιότητα τελικά διαμορφώνει αυτό που λέμε συνείδηση?

    υγ.μου άρεσε η εξήγηση που έδωσες για το κβάντο.Ο πλανκ θα ήταν χαρούμενος.

    Μου αρέσει!

  13. @betty

    Έχεις όμως έφεση στην μάθηση 🙂
    Η χρησιμοποίηση του όρου «κβάντο» στην περίπτωση αυτή είναι μάλλον ένα σχήμα λόγου σε μια διαφορετική επαναδιατύπωση του ερωτήματος για το αν μπορούμε στηριζόμενοι στους νόμους της κβαντομηχανικής να εξηγήσουμε την εγκεφαλικη λειτουργία της συνείδησης.

    Το κβάντο υπάρχει ή τουλάχιστον το να θεωρούμε ότι υπάρχει μας είναι πολύ βολικό αφού αυτή η θεώρηση συμφωνεί με τις παρατηρήσεις και τις προβλέψεις μας σε σχέση με τα φυσικά φαινόμενα.

    Αντιλαμβανόμαστε την ύπαρξη του από την αλληλεπίδρασή του με την ύλη. Η όρασή μας είναι αποτέλεσμα αυτής ακριβώς της αλληλεπιδρασης.

    Το κβάντο του φωτός μπορείς να το φανταστείς σαν ένα κυματοπακέτο ένα απίστευτα μικροσκοπικό κομματάκι κύματος δηλαδή.

    Επειδή ακριβώς ισοδυναμεί με ένα «κομματάκι» ύλης συμπεριφέρεται σαν σωματίδιο. Σαν μια μικροσκοπική μπάλα που τρέχει με την ταχύτητα του φωτός, συγκρούεται ανακλάται.

    Είναι όμως και κύμα γιατί προκαλεί φαινόμενα που μόνο σαν τέτοιο θα μπορούσε να προκαλέσει.

    ΥΓ (Σου χρωστάω και ένα ποστ για τα παράλληλα σύμπαντα, δεν το έχω ξεχάσει 🙂 )

    Μου αρέσει!

  14. Επειδή είμαι άσχετη από φυσική, η ερώτηση εάν υπάρχει το κβάντο της συνείδησης είναι φιλοσοφική ή έχει πιθανή καταφατική απάντηση; Δηλαδή, εάν υπάρχει, αυτό σημαίνει ότι θα μπορούμε και να τη μετράμε ποσοτικά;
    Το κβάντο μετριέται; υπάρχει; το αντιλαμβάνονται οι σχετικοί από ποιές ιδιότητές του; έχει σχέση με το φως;
    Ευχαριστώ για την ακρόαση και δεν πειράζει να μου απαντηθούν όλα!

    Μου αρέσει!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s